Í aðdraganda kosninga er bæði eðlilegt og nauðsynlegt að fara yfir fjármál Hveragerðisbæjar af ábyrgð, yfirvegun og raunsæi. Í dag og á komandi árum stendur Hveragerðisbær frammi fyrir aðkallandi framkvæmdum upp á milljarða, meðal annars í fráveitu og íþróttamannvirkjum. Slíkar fjárfestingar geta verið mikilvægar og réttlætanlegar, en ákvarðanir af þessari stærðargráðu verða að byggja á traustum forsendum og miða að greiðslugetu bæjarins.
Bjartsýni ríkir í fjármálaáætlun
Við í D-listanum höfum rýnt þriggja ára fjármálaáætlun bæjarins. Hún byggir meðal annars á því að verðbólga lækki á næstu misserum og að íbúum fjölgi um 4% árlega. Nú þegar eru vísbendingar um að hvorugt gangi eftir, með þeim hætti sem gert var ráð fyrir. Það má leiða að því líkum að fullmikillar bjartsýni hafi gætt við áætlunargerð.
Verðbólga virðist þrálátari en vænst var og þar sem skuldir bæjarins eru að stórum hluta verðtryggðar hefur það bein áhrif á fjárhag bæjarins. Samhliða hækka laun og almennur rekstrarkostnaður. Ef íbúafjölgun verður nær 1-2% í stað 4% hægir jafnframt á tekjuvexti bæjarins. Samspil þessara þátta getur haft veruleg áhrif á afkomu bæjarins, svigrúm til nýrra verkefna og þróun skuldahlutfalls á næstu árum.
Uppbygging verður að fylgja greiðslugetu
Uppbygging er mikilvæg og oft nauðsynleg, en hún verður að fara fram í takti við greiðslugetu bæjarins, bæði til skemmri og lengri tíma. Markmiðið hlýtur að vera að halda skuldahlutfalli innan hóflegra marka, þannig að Hveragerði standi traustum fótum, jafnvel þótt efnahagsaðstæður reynist erfiðari en gert var ráð fyrir.
Það skiptir miklu máli að sveitarfélagið sýni varfærni þegar ráðist er í stór verkefni. Íbúar eiga rétt á því að uppbygging sé skipulögð með langtímahagsmuni samfélagsins að leiðarljósi, en ekki byggð á of bjartsýnum forsendum sem geta síðar skapað erfiðar aðstæður sem kalla á erfiðar ákvarðanir.
Ábyrg stefnumótun fyrir næsta kjörtímabil
Á næstu vikum mun D-listinn hefja markvissa stefnumótunarvinnu fyrir komandi kjörtímabil. Forsenda þeirrar vinnu er skýr og heildstæð mynd af rekstri bæjarins, skuldastöðu hans og því fjárhagslega svigrúmi sem raunverulega er fyrir hendi. Aðeins þannig er hægt að forgangsraða verkefnum af ábyrgð og tryggja að uppbygging þjóni hagsmunum bæjarbúa til framtíðar.
Ábyrg fjármálastjórn er ekki hindrun í uppbyggingu – hún er forsenda hennar.
Hjalti Helgason
Skipar 4. sæti D-listans í Hveragerði